فرهنگ مهرازی

فرهنگ مهرازی

لاریز

- آجرچینی به گونه‌ای که رج‌ها، پله‌پله پس بنشینند برای زمانی که بخواهند یک دیوار را در دو گامه (مرحله) بسازند.

 

لاو

- خاک سفیدی که از آنرا گلابه سازند و خانه را بدان سفید کنند.

 

لاوه کردن [وِ.کَ.دَ]

- سفید کردن ساختمان با گچ.

 

لای انداز [اَ]

- آبگیرهایی که در پیش دریچه آبگیری در بیرون آب‌انبارهای کهن ساخته می‌شدند تا آب، پس از گذر از آنها و ته‌نشین شدن گل و لای آن به آب‌انبار ریخته شود.

 

لب گردان [لَ.گَ]

- لبه استخر (حوض) با کمی شیب.

 

لچکی [لَ]

 - بخش سه‌پهلویی یا پرکلاغی در نمای ساختمان

- زمینی که یک پهلوی آن کج باشد.

 

 

لرد [لَ]

 - میدانچه

 میدان کوچکی در میانگاه بازار که در گذشته برای باراندازی به کار رفته است.

- در کنار آنها کاروانسرا، مسجد و ... بوده است.

نمونه: لرد کوچه میر قطب

 

لغاز [لُ]

- پیش‌آمدگی در نبش دیوار یا میان دیوار بیشتر گرداگرد درگاه‌ها و پنجره‌ها.

 

مان

پارسی باستان: مانیا

پهلوی: مانه

- خانه

 

مادر و بچه [دَ. بَ. چِ]

- بستگی (رابطه) اتاق میانی در یک پهلو از میانسرای خانه و اتاق‌های کناری آن یا بستگی میان تالارخانه و گوشوار‌های دو سوی آن. (زبانزد مهرازان کهن)

 

متناسب (واژه تازی)

- سازوار

 

متوازی (واژه تازی)

- همسو

 

متیف [مُ] (واژه فرانسوی)

- بُن مایه

 

مجتمع (واژه تازی)

- اَرسَن

 

مجسمه (واژه تازی)

- پیکره

 

مخروط (واژه تازی)

-  سَروه

 

مدخل [مَ.خَ] (واژه تازی)

 - درآیگاه

 

مدول [مُ] (واژه اروپایی)

 - پیمون

 

 

مردرو [مَ]

- راه تنگ، گذرگاه تنگ

 

مرکز [مَ.کَ] (واژه تازی) 

- میانگاه

 

مرمت [مَ.رَ.مَ] (واژه تازی) 

- بازآرایی

 

مساحت [مَ.حَ] (واژه تازی) 

- پیمایش

 

مسطح [مُ.سَ.طَ] (واژه تازی) 

- تخت ، هموار

 

مسکن [مَ.کَ] (واژه تازی)

پهلوی: مان 

- خانه، ماندگاه .

 

معبر [مَ.بَ] (واژه تازی)

- گذرگاه

 

معرق [مُ.عَ.رَ] (واژه تازی)

- تکه چین

 

مقبره [مَ.بَ] (واژه تازی)

- گور، آرامگاه .

 

مقطع[مَ.طَ] (واژه تازی)

- برش

- جای برش گرته

 

مقیاس[مِ] (واژه تازی)

- اندازه . سَنجه

 

مکان[مَ] (واژه تازی)

- جای، جایگاه

 

مکعب[مُ.کَ.عَ] (واژه تازی)

- شش رویه

 

 

منزل [مَ] (واژه تازی) 

- خانه، سرای. 

- جای فرود آمدن رهسپر در گذشته.

- اندازه دوری میان دو کاروانسرا در گذشته.

 

منحنی [مُ] (واژه تازی)

- خمیده

 

منار [مَ] (واژه تازی) 

- گلدسته

 

منطقه [مَ.طَ.قَ] (واژه تازی)

 - پهنه . کمربند

 

موزه[زِ] (واژه فرانسوی)

- گنجینه

 

متناسب (واژه تازی)

- سازوار

 

موازی [مُ](واژه تازی)

- همسو

 

متیف [مُ] (واژه فرانسوی)

- بُن مایه

 

مجتمع (واژه تازی)

- آرسَن

 

مجسمه (واژه تازی)

- پیکره

 

مخروط (واژه تازی)

 - سَروه

 

مدخل [مَ.خَ] (واژه تازی)

 - درآیگاه

 

مدول [مُ] (واژه اروپایی) 

- پیمون

 

مردرو [مَ] 

- راه تنگ، گذرگاه تنگ

 

مرکز [مَ.کَ] (واژه تازی) 

- میانگاه

 

معبر [مَ.بَ] (واژه تازی)

- گذرگاه

 

معرق [مُ.عَ.رَ] (واژه تازی)

- تکه چین

 

مقبره [مَ.بَ] (واژه تازی)

- گور، آرامگاه .

 

منزل [مَ] (واژه تازی)

- خانه ، سرای. 

- جای فرود آمدن رهسپر در گذشته. 

- اندازه دوری میان دو کاروانسرا در گذشته.

 

منحنی [مُ] (واژه تازی)

- خمیده

 

منار [مَ] (واژه تازی) 

- گلدسته

 

منطقه [مَ.طَ.قَ] (واژه تازی)

 - پهنه . کمربند

 

منظر[مَ] (واژه تازی)

- چشم انداز

 

مهندس[مُ.هَ.دِ] (واژه تازی)

- اندازه یار.

- برگرفته از هندسه که خود تازی شده هندازه است.